Portal Spraw Zagranicznych psz.pl

Dla zapewnienia łatwości i wygody odbioru przekazywanych informacji serwis ten korzysta z technologii plików cookies. Jeśli chcesz zrezygnować z korzyści, które dają Ci pliki cookies, możesz to zrobić, zmieniając ustawienia swojej przeglądarki. Korzystanie z naszej strony bez zmian ustawień plików cookies oznacza, że będą one zapisane przez Twoją przeglądarkę. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Cookies .

Akceptuję

Życie i praca we Włoszech

25 marzec 2008
A A A
Obywatele państw, które przystąpiły do Unii Europejskiej 1 maja 2004 r. nie od razu mieli pełny dostęp do włoskiego rynku pracy. Włosi znieśli okresy przejściowe obowiązujące wobec obywateli nowych państw Unii Europejskiej dopiero 1 sierpnia 2006 r.

Płaca Minimalna: brak
Długość urlopu płatnego: 20 dni roboczych
Miejsca Pracy: rzemieślnictwo, place budowy, służba zdrowia, sezonowy zbiór owoców lub warzyw
Średnia długość tygodnia pracy: 40 h
Poziom Bezrobocia (2007): 6 proc.

Poszukiwani:

Do najbardziej poszukiwanych we Włoszech pracowników należą rzemieślnicy, wykwalifikowani robotnicy i specjaliści, np.: pracownicy budowlani, spawacze, kierowcy. Brakuje hydraulików, stolarzy, piekarzy, mechaników samochodowych, krawców i fryzjerów.

Na obszarze całego kraju można znaleźć zatrudnienie w charakterze pomocy domowej, opiekuna osób starszych czy niani. Społeczeństwo włoskie należy do społeczeństw starzejących się, dlatego też nie powinno zabraknąć miejsc pracy dla osób z wykształceniem medycznym.

O pracę zdecydowanie najłatwiej jest w sezonie wakacyjnym - w branży gastronomicznej (kucharze, kelnerki), turystycznej (pokojówki, recepcjoniści) oraz w branży rolniczej, przy sezonowym zbiorze owoców czy warzyw. W przypadku zatrudnienia w branży hotelarskiej czy gastronomicznej konieczna jest znajomość języka włoskiego.

Pobyt: 

  • Po wejściu Polski do UE, zniesiony został obowiązek posiadania wizy przy wjeździe do krajów unijnych - niezależnie od celu i czasu trwania pobytu;
  • Pobyt do 3 miesięcy nie wymaga żadnych formalności. Jedyny wymóg to posiadanie ważnego dokumentu potwierdzającego tożsamość (dowód osobisty lub paszport);
  • Przy pobycie przekraczającym 3 miesiące konieczne jest wystąpienie do lokalnego odpowiednika polskiego USC Urzędu Gminy (Ufficio Anagrafe del Comune) z wnioskiem o wpis do rejestru mieszkańców (iscrizione anagrafica). Warunkiem otrzymania wpisu jest przedstawienie dokumentów potwierdzających legalne zatrudnienie/prowadzenie działalności gospodarczej na terenie Włoch. Jeżeli osoba nie prowadzi działalności gospodarczej lub nie jest zatrudniona, musi potwierdzić posiadanie środków pozwalających na jej pobyt bez konieczności korzystania z pomocy społecznej. Konieczne też wtedy będzie przedłożenie ubezpieczenia pokrywającego środki leczenia.

Prawo do pobytu przekraczającego okres 90 dni przysługuje również osobom, które przybyły do Włoch w celu podjęcia nauki i które posiadają pełne ubezpieczenie zdrowotne oraz środki finansowe umożliwiające im zamieszkiwanie we Włoszech bez konieczności ubiegania się o pomoc ze strony państwa.

  • Po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku można otrzymać włoski dowód osobisty (carta d'identita);
  • Obywatele UE przebywający na terytorium Włoch legalnie i nieprzerwanie przez okres 5 lat otrzymają automatycznie prawo stałego pobytu;
  • Obywatele państw trzecich podlegają dotychczasowej procedurze zezwolenia na pobyt.

Praca: 

  • Od 1 sierpnia 2006 r. nie obowiązują wobec obywateli nowych państw Unii Europejskiej (w tym także Polaków) ograniczenia dotyczące liczby osób zatrudnianych na włoskim rynku pracy;
  • Aby móc podjąć pracę, zarejestrować się w Publicznej Służbie Zdrowia, zawrzeć jakąkolwiek umowę czy też otworzyć rachunek bankowy konieczne jest posiadanie Codice Fiscale (odpowiednika polskiego Numeru Identyfikacji Podatkowej). Można go uzyskać po zgłoszeniu się do jednego z biur włoskiego Urzędu Skarbowego (Agenzia delle Entrate) Ministerstwa Gospodarki i Finansów (Ministero dell'Economia e Finanze), przedstawieniu dowodu potwierdzającego tożsamość i wypełnieniu stosownego formularza;
  • Umowa o pracę jest podpisywana na czas określony lub nieokreślony. Kopia podpisanej umowy powinna być dostarczona pracownikowi w terminie do 5 dni od dnia rozpoczęcia pracy. Umowę na czas określony można wznowić tylko raz, pod warunkiem, że pierwsza umowa była zawarta na okres krótszy niż 3 lata, a pracownik wyraża na to zgodę. Powinien być również określony dokładny czas i termin wygaśnięcia tej umowy;
  • Czas pracy - we Włoszech obowiązuje 40 godzinny tydzień pracy. Wraz z nadgodzinami pracownik nie może przepracować więcej niż 48 godzin w tygodniu. Łączna liczba nadgodzin nie może przekroczyć 250 rocznie. W większości firm praca rozpoczyna się o godzinie 9. Pracownicy mają prawo do co najmniej dziesięciominutowej przerwy w ciągu dnia;
  • Włoskie prawo nie określa wysokości minimalnego wynagrodzenia. Kwestie te regulowane są przez uzgodnienia branżowe bądź regionalne. Wynagrodzenie wypłacane jest zazwyczaj raz w miesiącu. Większość robotników opłacana jest na podstawie przepracowanych godzin. Nadgodziny opłacane są dodatkowo. W grudniu większości pracowników przysługuje prawo do 13 pensji, zaś w czerwcu - do 14 pensji;
  • Ściąganiem podatków zajmuje się Urząd Skarbowy (Agenzia delle Entrate), podlegający włoskiemu Ministerstwu Gospodarki i Finansów. Roczne zeznanie podatkowe (w przypadku osiągnięcia dochodu podlegającego opodatkowaniu) należy złożyć w okresie od 1 maja do 31 lipca roku następującego po roku podatkowym

{mospagebreak}
We Włoszech wyróżnia się pięć podstawowych rodzajów podatków: podatek dochodowy od osób fizycznych IRE (imposta sul reddito), podatek dochodowy od spółek IRES (imposta sul reddito delle societa), podatek od wartości dodanej VAT (imposta sul valore aggiunto), podatek od usług niematerialnych (imposta sui servizi) oraz akcyzy (accise). Podstawowa stawka CIT we Włoszech wynosi 27,5 proc., zaś standardowy VAT to 20 proc.. Ponadto we Włoszech istnieje tzw. podatek regionalny - wynosi on maksymalnie 1,4 proc., a także podatek komunalny - maksymalnie 0,8 proc.

W 2007 r. we Włoszech wprowadzono podatek dla celów specjalnych (do 0,05 proc.). Osoby fizyczne płacą podatek dochodowy wg pięciu stawek zależnych od wysokości dochodu (23 proc., 27 proc., 38 proc., 41 proc., 43 proc.). Od 1984 roku Włochy i Polskę łączy umowa o unikaniu podwójnego opodatkowaniu.

Więcej informacji znaleźć można na stronie włoskiego Ministerstwa Finansów: http://www.mef.gov.it/welcome.asp oraz na stronie Departamentu Polityki Fiskalnej: http://www.finanze.it.

Urlopy: 

  • Wypoczynkowy - 20 dni urlopu wypoczynkowego w ciągu roku;
  • Macierzyński - jest obowiązkowy. Rozpoczyna się na 2 miesiące przed wyznaczoną datą porodu i trwa do momentu ukończenia przez dziecko 3 miesiąca życia. Jeżeli poród wystąpi przed oszacowaną datą, niewykorzystany przed urodzeniem się dziecka okres urlopu macierzyńskiego jest dodawany do okresu obowiązkowego urlopu macierzyńskiego po porodzie. W czasie trwania owego urlopu wypłacane jest świadczenie równe 80 proc. miesięcznego wynagrodzenia. Kobiety pracujące mają zagwarantowaną w czasie pracy przerwę na karmienie dziecka;
  • Ojcowski - identycznie jak kobieta, jeśli matka dziecka umarła lub poważna choroba uniemożliwia jej opiekę nad dzieckiem albo też sąd przyznał ojcu wyłączne prawo do opieki nad dzieckiem;
  • Wychowawczy - trwa pół roku. Rodzice mogą z niego skorzystać do momentu ukończenia przez dziecko ósmego roku życia. Urlop ten jest płatny (30 proc.  ostatniego wynagrodzenia);
  • Z powodu adopcji dziecka - jeżeli adoptowano dziecko, które nie przekroczyło 6 roku życia, jednemu z rodziców adopcyjnych przysługuje 3 miesięczny urlop, w czasie którego otrzymuje 80 proc.  podstawowego wynagrodzenia;
  • Z powodu choroby dziecka - dziecko poniżej 3 roku życia - rodzicom przysługuje urlop na czas choroby dziecka. Dziecko w wieku pomiędzy 3 a 8 rokiem życia - rodzicom przysługuje 5 dni wolnych od pracy w ciągu roku;
  • Dni ustawowo wolne od pracy: Nowy Rok, Święto Trzech Króli (6 stycznia), Wielkanoc i Poniedziałek Wielkanocny, Dzień Wyzwolenia (25 kwietnia), Święto Pracy (1 maja), Dzień Republiki (2 czerwca), Wniebowzięcie Najświętszej Marii Panny - Ferragosto (15 sierpnia), Dzień Wszystkich Świętych (1 listopada), Święto Niepokalanego Poczęcia NMP (8 grudnia), Boże Narodzenie (25 grudnia), Dzień Świętego Stefana (26 grudnia), święta lokalnych patronów. Jeśli któreś z wymienionych świąt wypadną w niedzielę, pracownik dostaje dodatkowe wynagrodzenie za jeden dzień;
  • Urlop okolicznościowy - poważna choroba lub śmierć współmałżonka czy krewnego drugiego stopnia - 3 dni (po przedstawieniu odpowiednich dokumentów).


System ubezpieczeń:

Ubezpieczenie zdrowotne:

Od 1 stycznia 2006 r. obywatele państw Unii Europejskiej, aby móc uzyskać dostęp do świadczeń medycznych w innych krajach UE muszą zwrócić się do właściwego dla miejsca zamieszkania oddziału NFZ o wydanie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). Karta ta zastąpiła dotychczasowy formularz E 111. Na karcie umieszczone są  dane osobowe, data urodzenia, numer PESEL, numery identyfikacyjne instytucji wydającej kartę oraz samej karty, datę ważności dokumentu. Wniosek można pobrać na stronie NFZ: http://www.nfz.gov.pl/new/art/1819/wniosek_o_wydanie_ekuz.pdf.

Na podstawie EKUZ obywatele UE uprawnieni są do bezpłatnej opieki lekarskiej, w ramach powszechnego systemu opieko zdrowotnej. Za leczenie prywatne pacjent musi zapłacić we własnym zakresie. W celu skorzystania z opieki medycznej należy zwrócić się do lokalnej jednostki medycznej AUSL (Azienda Unita Sanitaria Locale) o nadanie "narodowego numeru zdrowotnego". Kolejnym krokiem jest wybór lekarza.

Za przypisane lekarstwa należy zapłacić opłatę zryczałtowaną, która nie podlega refundacji. Warunkiem koniecznym do uzyskania refundacji za leki jest zachowanie dowodu zapłaty i nalepek z ceną, umieszczonych na opakowaniach leków.

We Włoszech ubezpieczenie zdrowotne jest obowiązkowe dla wszystkich. Składka wynosi 5 proc.  dochodów. Włoska Służba Zdrowia nosi nazwę "Servizio Sanitario Nazionale".

Ubezpieczenie społeczne:

Standardowa składka na ubezpieczenie społeczne we Włoszech wynosi ok. 45 proc.  płacy brutto, z czego 35 proc. opłaca pracodawca, pozostałe 10% - pracownik. Kwestię ubezpieczeń społecznych we Włoszech reguluje Narodowy Instytut Opieki Społecznej (INPS). Ubezpieczenie społeczne obejmuje składki na zasiłki: chorobowy, macierzyński, na wypadek bezrobocia, jak również składki emerytalne. Nie obejmuje ono składek na opiekę zdrowotną. Wiek emerytalny wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.
{mospagebreak}
Uznanie dyplomów/ kwalifikacji:

Na terenie całej UE działa ogólny system wzajemnego uznawania przez państwa członkowskie dyplomów i kwalifikacji zawodowych. Wzajemne uznawanie dyplomów przez kraje UE jest warunkiem sprawnego funkcjonowania wspólnego rynku. W 1994 roku Polska przystąpiła do następujących konwencji europejskich:

  • o równoważności dyplomów uprawniających do przyjęcia do szkół wyższych,
  • równoważności okresów studiów uniwersyteckich,
  • akademickim uznawaniu kwalifikacji uniwersyteckich,
  • ogólnej równoważności okresów studiów uniwersyteckich.

Konwencje te są prawną podstawą, aby absolwent polskiej uczelni mógł ubiegać się o uznanie dyplomu w innym państwie europejskim. Każda uczelnia i każde państwo rządzi się swoimi prawami indywidualnie, co w praktyce oznacza to, że absolwent musi indywidualnie ubiegać się o uznanie swoich kwalifikacji.

Na włoskich władzach spoczywa obowiązek uznania uzyskanego w Polsce dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe tylko w przypadku tzw. zawodów regulowanych. Wynika to z obowiązujących na terenie wszystkich państw Unii Europejskiej przepisów. W przypadku zawodów regulowanych takich jak: lekarz, pielęgniarka (ukończone studia magisterskie) czy architekt, dyplom uznawany jest automatycznie. Wnioski prawników, inżynierów czy nauczycieli rozpatrywane są indywidualnie, przez właściwe dla danego zawodu ministerstwo. W zakresie zawodów nieregulowanych - decyzja odnośnie uznania bądź nie dyplomu należy do pracodawcy.

Gdzie się zgłosić, by nostryfikować dyplom
CIMEA (Centro di Informazione sulla Mobilita e le Equivalenze Accademiche)
Viale XXI Aprile 36  
00162 - Rome (Italy)
tel.: +39 06-86.32.12.81    
fax: +39 06-86.32.28.45
web: www.cimea.it    
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Bilans zysków i strat:

W związku z tym, że Włochy nie wyznaczyły ustawowo minimalnego wynagrodzenia miesięcznego pracodawcy nie są ograniczeni w tym zakresie żadnymi przepisami. Średnia pensja wynosi ok. 1400 euro. Koszty życia we Włoszech uzależnione są od regionu. Więcej za zakupy czy za wynajem mieszkania zapłacimy mieszkając w bogatszej, uprzemysłowionej północy.

Za wynajem kawalerki zapłacimy około 600-700 euro, zaś w przypadku wynajmu mieszkania w Rzymie cena ta wzrosnąć może nawet do 1000 euro. Więcej niż w Polsce zapłacimy również za artykuły codziennego użytku. Przykładowo - cena bochenka chleba waha się w granicach 1-2 euro. Za obiad w restauracji zapłacimy powyżej 7,5 euro. Koszt biletu miesięcznego uprawniającego do przejazdu środkami transportu miejskiego to ok. 30 euro.
{mospagebreak}
Przydatne adresy:

Ambasada Rzeczpospolitej Polski
Via P. P. Rubens 20
00-197 Roma, Italia
tel. +39 06 36 204 200
fax: +39 06 32 178 95
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
http://www.rzym.polemb.net/

Wydział Konsularny Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Rzymie
Via di San Valentino 12
00-197 Roma, Italia
tel. +39 06 36 204 300
fax. +39 06 36 204 322
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Instytut Polski w Rzymie
Via Vittorio Colonna 1
00-193 Roma
tel. +39 06 36 000 722
+39 06 36 000 723
fax. +39 06 36 000 721
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
http://www.istitutopolacco.it

Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Rzymie
Via Olona 2/4
00-198 Roma
tel. +39 06 85 411 28
+39 06 85 481 89
fax. +39 06 855 33 91
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
www.infopolonia.it

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Mediolanie
Corso Vercelli 56
20-145 Milano
tel.: 02.48018978, 02.48019084, 02.48019312
fax: 02.48020345
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
http://www.milanokg.it/

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Katanii
Via Monsignor Ventimiglia 117
95-131 Catania
tel: +39 095.7460511
fax: +39 095.533247

Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Bari
Via Edmondo Caccuri, 7
70-124 Bari
tel: +39 080.5616786, +39 080.4964309
fax: +39 080.4908350

Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Bolonii
Via S.Stefano, 63
40-100 Bologna
tel: +39 051.227442, 228909, +39 320.11.059.69
fax: +39 051.227238
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Neapolu
Via Duomo 214
80-138 Napoli
tel: +39 0810605346
fax: +39 0812143051
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
www.consolatopolonia.it

Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Genui
Piazza Tommaseo 4/5
16-129 Genova
tel: +39 010.3106275
fax: +39 010.366489
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Konsulat Honorowy Rzeczypospolitej Polskiej w Padwie
Via Temanza 1/A - 26
35-134 Padova
tel./fax: +39 049.61 33 58
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
www.consolatodipolonia.it

Narodowy Instytut Opieki Społecznej
http://www.inps.it/home/default.asp

Ministerstwo Solidarności Społecznej
http://www.solidarietasociale.gov.it/SolidarietaSociale/

Ministerstwo Pracy i Opieki Społecznej
http://www.lavoro.gov.it/lavoro/

Ministerstwo Finansów
http://www.mef.gov.it/welcome.asp

Departament Polityki Fiskalnej
http://www.finanze.it

Związek Polaków we Włoszech
www.polonia-wloska.org
 
Portal włoski dla cudzoziemców we Włoszech
www.stranieriinitalia.it

Urzędy Pracy we Włoszech
http://www.upinet.it