Inwestea Konsultea Wschod24 Afryka24 Pe24
Oskar Pietrewicz: Korea Południowa - coraz większa samodzielność Drukuj Email
( 5 głosów)




Oskar Pietrewicz   
04.02.2010.
 1 2 >>>

Coraz większy udział w światowych wydatkach na zbrojenia, silne powiązania polityczno-wojskowe z USA, stacjonowanie amerykańskich żołnierzy na Półwyspie Koreańskim oraz rozbudowa przemysłu obronnego czynią z Korei Południowej jednego z kluczowych aktorów w regionie Azji i Pacyfiku.

REKLAMA

Zależność od USA

Do połowy lat 60. XX wieku Korea Południowa była całkowicie zależna od pomocy wojskowej i dostaw sprzętu z USA. Potwierdzeniem silnego wpływu USA była obecność ok. 60 tys. amerykańskich żołnierzy na obszarze Półwyspu Koreańskiego. Impulsem do zmiany takiego stanu rzeczy była doktryna Nixona z 1969 roku, która zakładała rozbudowę sił samoobrony azjatyckich sojuszników USA. W 1971 roku południowokoreańskie Ministerstwo Obrony Narodowej utworzyło Defence Procrument Agency (DPA), której działalność przyczyniła się do modernizacji armii. Agencja, działająca do dziś, jest odpowiedzialna za ponad 95 proc. wszystkich działań w zakresie zamówień obronnych w Korei Południowej. Do funkcji DPA należy zaliczyć: zakup materiałów do celów obronnych, budowa obiektów wojskowych, zarządzanie dostawami, pozyskiwanie informacji cenowych i zarządzanie kosztami oraz kontrola umów offsetowych.

Działania na rzecz utworzenia w latach 70. krajowego przemysłu obronnego poparte były odpowiednimi aktami prawnymi: ustawą o przemyśle obronnym z 1973 roku, planem rozbudowy armii z 1974 roku i ustawą o podatkach w kwestiach obronności z 1975 roku, która ułatwiła finansowanie rozwoju przemysłu obronnego. Kroki podejmowane w zakresie obronności opierały się na ogólnej polityce rządu z lat 70., która polegała na pogłębianiu inwestycji w sektorach stoczniowym, stalowym i elektronicznym. W związku ze zmianą polityki zagranicznej w regionie Azji i Pacyfiku, USA zdecydowały się przeznaczyć ponad 1,5 mld dol. programów pomocowych na rzecz wsparcia pięcioletniego planu modernizacji południowokoreańskich sił zbrojnych na lata 1971-75.

Rozwój gospodarczy i rozbudowa potencjału militarnego


Produkcja broni na potrzeby południowokoreańskiej armii rozpoczęła się w 1971 roku, kiedy z inicjatywy Ministerstwa Obrony Narodowej Korei Południowej została wybudowana fabryka montażowa amerykańskich karabinów Colt M-16. W połowie lat 70. Korea Południowa podpisała z USA umowy w sprawie rozpoczęcia licencjonowanej produkcji wielu rodzajów broni produkcji amerykańskiej, takich jak granaty, moździerze, miny, karabiny maszynowe wraz z amunicją itp. Do lat 90. Korea Południowa rozwinęła również produkcję czołgów, dział samobieżnych, dział polowych, pojazdów opancerzonych i śmigłowców. Przy współpracy z amerykańskimi firmami w rozbudowę sił zbrojnych Korei Południowej zaangażowane były takie firmy jak Hyundai, Daewoo, Samsung i KIA. Sukcesy południowokoreańskiego przemysłu sprawiły, że United States Air Force postanowiły zawrzeć z Korean Air Force umowę dotyczącą modernizacji i konserwacji na terenie Korei Południowej amerykańskich sił powietrznych, stacjonujących w Korei Południowej, Japonii i na Filipinach. Na szczególną uwagę zasługuje również wzrost znaczenia południowokoreańskiego przemysłu stoczniowego w latach 70. i 80., co wyniosło Koreę Południową na pozycję światowego lidera w produkcji supertankowców i platform wiertniczych. Rozwojowi sektora cywilnego od lat 80. towarzyszyła rozbudowa morskich sił militarnych, zwłaszcza łodzi podwodnych, fregat rakietowych i kanonierek patrolowych. Od lat 90. koreańskie stocznie nawiązały ściślejszą współpracę z firmami zbrojeniowymi z USA, Niemiec i Włoch w sprawie budowy okrętów wojennych.

Między 1971 a 1975 rokiem wydatki na obronę w Korei Południowej wzrosły z 411 mln dol. do 719 mln dol. rocznie, co stanowiło ok. 4,5 proc. PKB. W 1976 roku rząd po raz pierwszy opodatkował wydatki zbrojeniowe, a nakłady na siły zbrojne i przemysł obronny wzrosły w stosunku do 1975 roku o 100 proc., osiągając ok.1,5 mld dol. Wzrost kosztów związanych z produkcją broni i amerykańska pomoc finansowa sprawiły, że nastąpiło zwiększenie wydatków obronnych z 5,2 proc. PKB w 1979 roku do 6,2 proc. PKB w 1982 roku. Do 1990 roku wydatki na obronę wzrosły do prawie 10 mld dol. rocznie, ale ze względu na wysoki wzrost gospodarczy wyniosły, po raz pierwszy od 1975 roku, poniżej 5 proc. PKB.

Na przełomie lat 80. i 90. przedstawiciele Korei Południowej i USA uznali, że ZSRR nadal będzie wspierał dążenia Korei Północnej. Z tego powodu amerykański sekretarz obrony Richard Cheney i południowokoreański minister obrony narodowej Yi Sang-hun zgodzili się na wzmocnienia wspólnego planowania strategicznego, co wiązało się również z modernizacją sił zbrojnych. W 1990 roku 40 proc. budżetu obronnego Korei Południowej było przeznaczonych na zbrojenia i modernizację sprzętu. Ustanowiono szereg dalekosiężnych celów, takich jak wykorzystanie satelitów wywiadowczych i samolotów wczesnego ostrzegania do ustanowienia własnego systemu rozpoznania, poprawa siły ognia i precyzji produkowanej broni, rozbudowa broni rakietowej i modernizacja sił powietrznych i floty wojennej. 35 proc. budżetu obronnego stanowiły koszty operacyjne sił lądowych, morskich i powietrznych na potrzeby istniejącego zagrożenia ze strony Korei Północnej. Sumy były przeznaczane na nowe szkolenia, wsparcie logistyczne i świadczenia dla personelu wojskowego. Pozostałe 25 proc. wiązało się z nakładami na siły zbrojne znajdujące się w rezerwie, współpracę w ramach sojuszu z USA, badania nad nowymi technologiami obronnymi oraz budowę i utrzymanie obiektów wojskowych.

Potwierdzeniem południowokoreańskich wysiłków na rzecz rozbudowy potencjału militarnego był znaczący wzrost nakładów finansowych. Mimo że udział procentowy wydatków na zbrojenia zmalał z 6 proc. PKB w 1980 roku do 2,7 proc. PKB w 1997 roku, to budżet zbrojeniowy w 1997 roku był 165 razy wyższy niż w 1971 roku i wynosił 16,7 mld dol. W 1995 roku został ogłoszony Force Improvement Program (FIP), pięcioletni program rozbudowy sił zbrojnych, który przewidywał przeznaczenie 115 mld dol. na lata 1997-2001. Zgodnie z planem roczny budżet zbrojeniowy w 2001 roku miał wynieść 30,7 mld dol., co w kategorii zbrojeń sytuowałoby Koreę Południową w gronie państw zachodnioeuropejskich. Jednak ambitne plany pozostały niezrealizowane w związku z azjatyckim kryzysem gospodarczym w latach 1997-98, który szczególnie negatywnie odbił się na południowokoreańskiej gospodarce. Dodatkowym czynnikiem hamującym rozbudowę sił zbrojnych był wzrost nakładów budżetowych na gwarancje socjalne w związku z oczekiwaniami społecznymi. Dlatego też w 1998 roku Korea Południowa wydała na zbrojenia zaledwie 16,1 mld dol.

Wzrost XXI wieku


Wyraźna tendencja wzrostowa w południowokoreańskich wydatkach na zbrojenia rozpoczęła się w 2001 roku, a dodatkowym impulsem był wybór Roh Moo-hyuna na prezydenta Korei Południowej w 2002 roku. Administracja Roha opowiadała się za trzema filarami – równością w sprawach wewnętrznych, solidarnością w polityce wobec Korei Północnej i niezależnością w polityce zagranicznej. Szczególnie ten ostatni miał wpływ na wzrost nastrojów antyamerykańskich, w związku z czym postawiono na rozwój samodzielnych zdolności militarnych. Ponadto, w 2004 roku USA zapowiedziały zmniejszenie liczby swoich żołnierzy na Półwyspie Koreańskim z 37,5 tys. w 2004 do 25 tys. w 2008 roku (ostatecznie w Korei Południowej stacjonuje 28,5 tys. amerykańskich żołnierzy). W obliczu tych zmian Roh zdecydował się na zwiększenie potencjału militarnego Korei Południowej, zastrzegając, że rodzimy przemysł obronny będzie miał większe znaczenie niż zamówienia u zagranicznych firm zbrojeniowych, co zaniepokoiło zwłaszcza USA. Potwierdzeniem prezydenckich deklaracji był stopniowy wzrost nakładów. W 2001 roku Korea Południowa przeznaczyła na zbrojenia 17,13 mld dol. (2,5 proc. PKB), a w 2007 roku wydatki wyniosły już 22,12 mld dol. (2,6 proc. PKB). O wzroście znaczenia Korei Południowej świadczył również raport Sztokholmskiego Międzynarodowego Instytutu Badań nad Pokojem (Stockholm International Peace Research Institute, SIPRI) z 2006 roku, zgodnie z którym w 2005 roku Korea Południowa zajęła 11. miejsce na świecie pod względem wydatków na zbrojenia (2 proc. światowych wydatków na zbrojenia).


Drukuj Email
 
Powiązane tagi:

Panstwa:  Stany Zjednoczone   Korea Północna   Korea Południowa  
Region:  Azja  
Dodaj swój komentarz do tego artykułu...
Imię (wymagane)
Komentarz
Zaloguj lub zarejestruj się aby móc dodawać komentarze.

Jednostki Wojska Polskiego będą realizować szereg zadań w czasie Mistrzostw Europy w Piłće Nożnej Euro 2012.
więcej...
Wartość chińskiego eksportu spadła w styczniu, był to pierwszy spadek eksportu od ponad dwóch lat.  Wzbudziło to obawy chińskiego rządu co do wpływu globalnego spowolnienia gospodarczego na rozwój gospodarki kraju.
więcej...
Nie bez przyczyny Zbigniew Brzeziński w swej „Wielkiej szachownicy” obok Niemiec, Francji i Rosji umieścił właśnie Chiny i Indie jako państwa prowadzące wielowymiarową politykę. Chiński tygrys i indyjski słoń śmiało wyrażają swoje cele. Czy możliwa jest zatem współpraca między...
więcej...
 AnalizySystemy polityczne  Imigracja  Cywilizacje  Konflikty  Ekologia  Terroryzm  Polityka zagraniczna  Dyplomacja  Emigracja  Separatyzm  Stosunki międzynarodowe 
 GospodarkaWaluty  Ropa naftowa  Sektor bankowy  Giełdy  Rynek pracy  Nieruchomości  Surowce  Gaz ziemny  Media  Technologie  Przemysł samochodowy 
 OrganizacjeNATO  OBWE  OPEC  ONZ  Al-Kaida  G-20  MFW  WNP  ASEAN  WTO 
 PaństwaNiemcy  Francja  Izrael  USA  Wielka Brytania  Indie  Chiny  Rosja  Irlandia  Ukraina  Turcja  Hiszpania  Brazylia  Iran  Sudan  Włochy  Afganistan  Gruzja  Informacje dla wyjeżdżających 
 Po godzinachRecenzje  Film  Wywiady  Książka 
 RegionyUnia Europejska  Bałkany  Afryka  Bliski Wschód  Daleki Wschód  Kaukaz  Azja  Darfur  Krym  Kaszmir 
 StylSavoir vivre 
 Unia EuropejskaSłownik UE  Komisja  Prezydencja  Strefa Euro  Traktat lizboński  Strefa Schengen  Partnerstwo Wschodnie  Europejska Polityka Sąsiedztwa 
Zaloguj sie
         
     
SERWIS SPECJALNY
Dyplomacja_specjalny