Antyarmenizm - współczesna groźba zatuszowania ludobójstwa
Antyarmenizm - współczesna groźba zatuszowania ludobójstwa
To że istnieje antysemityzm wiedziałem i gardziłem tym, ale to że istnieje antyarmenizm[1] dowiedziałem się dopiero jakiś czas temu kiedy nieszczęśliwym (a może i szczęśliwym) trafem przeczytałem artykuł Pana J. Włosowicza pt. „ASALA - ormiański terroryzm w kontekście historycznym oraz jako współczesna groźba" z dnia 24 kwietnia 2009 r. na „Portalu Spraw Zagranicznych"[2]. W wielkim skrócie można powiedzieć, że był to artykuł również nt. Genocydu Ormian w Turcji. Autor, opierając się raczej na źródłach tureckich określa ludobójstwo[3] (masakra 1 500 000 Ormian w Turcji w 1915 roku) jako nie ludobójstwo a ... nawet jako ludobójstwo. Przyznam, że był to również imponujący wysiłek na rzecz udowodnienia zasadniczej tezy, że ASALA[4], jako objaw terroryzmu ormiańskiego, jest współczesnym zagrożeniem a ... nawet nie jest nim! Teza ta była postawiona już w tytule a dalej autor próbował cały materiał merytoryczny dostosować do wstępnego założenia. Jednak na końcu, dziwnym trafem, konkluzja Pana J. Włosowicza była następująca: „o ile przyjęcie założenia o braku racjonalności terrorystów prowadzi nas do pozytywnej odpowiedzi na pytanie o istnienie realnej groźby powrotu ormiańskiego terroru, o tyle racjonalność ASALA wskazywałaby na trwały charakter zawieszenia broni"[5]. Cóż ja, Polak ormiańskiego pochodzenia powiem? Co bym nie powiedział Pan Włosowicz moje słowa ubierze w odpowiednie barwy emocjonalno - narodowościowe, bowiem on ma tylko swoją (a nie historyczną) prawdę. W sumie czytając artykuł długo się męczyłem, czy ASALA zaatakuje czy nie? Czy mam zbudować schron antyatomowy dla Turków czy nie? I tak ... po kolei.
Przyznam się, że na początku lektury zdziwiłem się, potem dostałem boleści żołądka a potem ataku śmiechu! Ale niech Pan, Panie Włosowicz, sam się zastanowi! Napisać tak obszerny artykuł, oparty na jednostronnych faktach (co wynika też z bibliografii) aby udowodnić, że ASALA się reaktywuje, bo chyba się raczej nie reaktywuje, albowiem wypełniła swoją misję[6] i świat zaczął interesować się tzw. sprawą Ormiańską. Drogi Panie, ja, jako przeciętny szarak, a nie tak oświecony student filologii tureckiej i stosunków międzynarodowych jak Pan pytam się: Od kiedy świat pod naciskiem terrorystów idzie na ustępstwa? Gdyby to było tak, to Izrael dawno temu przestał by istnieć. Powiem bardziej niegrzecznie - tytuł Pana artykułu i jego konkluzja mają tyle wspólnego ze sobą co muzułmanin z wieprzowiną. Ale ... szczerze doceniam Pana wysiłek dopasowania treści merytorycznych do zakładanej koncepcji! Aferin Çocuk! Aferin Kurban (chyba już wyczerpałem moją wiedzę tureckiego - choć ... może coś jeszcze przypomnę sobie)!
Ciekaw jestem, kto jeszcze poza Panem i tureckimi źródłami wierzy w dalsze istnienie ASALA i w jakim celu bliżej nieokreślone kręgi tureckie wskrzesiły już nieistniejącą organizację oraz jaki ma sens byt[7] ASALA, gdy i tak, zgodnie z Pana teorią, jego działania zmusiły świat do refleksji nad ludobójstwem a nawet do uznania aktu zwierzęcego mordu chrześcijan Ormian przez muzułmanów Turków? Niestety, samodzielnie nie znalazłem odpowiedzi na te pytania w artykule Pana, więc powstały kolejne.
Zacznijmy od Pana terminologii. Rozumiem, że jako student filologii tureckiej Pan słusznie czuje sympatię do Turków, sztukę, których (szczególnie muzyczną) ja również uwielbiam, ale nie bardzo Panu wychodzi wysiłek zachowania chociaż pozorów status quo. Na przykład „ludobójstwo" Ormian stara się Pan jak najczęściej nazywać „tragedią Ormian okresu I wojny światowej" . Dosłownie zdumiewa i przeraża mnie Pan, bowiem idąc tym tokiem myślenia, zagładę Żydów mamy nazwać nie Holocaustem, lecz „tragedią Żydów okresu II wojny światowej". Czy o to też Panu chodzi? A może Wołyń to nieporozumienie, zaś Katyń - malusieńki wypadeczek przy ciężkiej pracy NKWD??? Dlaczego boi się Pan słowa „ludobójstwo"? Przecież sam Pan wymienia rezolucje Parlamentu Europejskiego, Polski itd.[8] Jeśli chodzi o polityczną poprawność, to gwarantuję, że będąc obywatelem RP, mógłby Pan zasłonić się uchwałą Sejmu RP, która mówi: „Sejm Rzeczypospolitej Polskiej składa hołd ofiarom ludobójstwa popełnionego na ludności ormiańskiej w Turcji podczas I wojny światowej. Pamięć o ofiarach tej zbrodni i jej potępienie jest moralnym obowiązkiem całej ludzkości, wszystkich państw i wszystkich ludzi dobrej woli"[9]. W uzasadnieniu zaś, m. in., czytamy: „... Uchwała Sejmu RP jest [...] wyrazem solidarności pamięci i żałoby, w której w 90. rocznicę tej zbrodni cały naród łączy się z polską społecznością ormiańską"[10].
Ale chyba nie o to chodzi, prawda? W dalszej treści artykułu zastosowanie słowa „ludobójstwo" przypisuje Pan tylko Ormianom jakoby jest to zdanie tylko Ormian („[...] ludobójstwa którego zdaniem Ormian dopuścili się Turcy w 1915 roku [...][11]"). Czyli co, tylko Ormanie tak mówią czy cytowane nawet przez Pana rezolucje też? Pozwalam sobie na taką uwagę, bowiem zadziwia mnie daleko idące stwierdzenie Pana, iż w kwestii Genocydu Ormian chodzi jedynie o „kontrowersyjne wydarzenia z przeszłości"[12]. Rozumiem, że jest to też Pana co najmniej krytyka w/w rezolucji oraz uchwał i ... niski ukłon w stronę Turków. Może i ma Pan rację, przecież nic wielkiego się nie stało: wymordowano jakieś 1,5 mln Ormian, olewano to[13], potem wymordowano co najmniej 6 mln Żydów i ~0,5 mln Romów... Drobiazg, prawda?
Co do rysu historycznego, gdzie w wielu punktach nawet zgadzam się z Panem, jest jedno „ale". Owszem nie jedno przeszła narodowa jedność Ormian i w opisanym przez Pana Libanie i w innych częściach świata ALE ... w jednej sprawie była jest i będzie jedność Ormian całego świata - chodzi o ocenę ludobójstwa. Tak, to był Genocyd! Genocyd - ludobójstwo, potwierdzone nie tylko rezolucjami parlamentów lecz tez oczami ówczesnego ambasadora USA w Turcji Henryego Morgenthau[14], ustami Jana Pawła II podczas pielgrzymki w Armenii z okazji 1700 - lecia przyjęcia chrześcijaństwa przez Ormian[15] itd., itd.! Otóż w tych okolicznościach ASALA nie musiała, jak Pan raczy fantazjować, „zjednoczyć sobie poparcia pozorami szlachetności i autentyczności"[16]. W czasie istnienia terrorystów (czyli aż do połowy lat 80-tych XX w.), w oczach zignorowanych przez świat Ormian, terrorystyczne działania były szlachetne i autentyczne, wiec, niestety (jak by przykro nie było) nie podlegały ocenie! Czyli w świadomości Ormian nie było nawet mowy o opisanych przez Pana „pozorach". Jako dziennikarz w latach 80-tych przeprowadziłem chyba setki rozmów z przeróżnymi osobami! Rozumowanie i ocena tych wydarzeń (terroryzmu) były dość klarowne: nie można ocenić czegoś, co jest uosobieniem sprawiedliwości - oko za oko, ząb za ząb! Czy było to właściwe? Oczywiście, że nie (i 1000 razy nie!!!), ale uzasadnienie tych działań wtedy było również proste: skoro globalizujący się i pędzący ku postfordyzmowi konsumencki świat był głuchy, niemy i ślepy, to działał „swój Sąd Najwyższy". Niestety taka była ówczesna filozofia każdego Ormianina, bowiem każdy miał (ma i będzie miał) w rodzinie kogoś zamordowanego w trakcie ludobójstwa w 1915 r. A związki rodzinne, świadomość posiadania przodków i szacunek ich pamięci dla tzw. południowca są wyjątkowo silne! Ale te sądy (nie koniecznie mądre) były ... ponad 20 lat temu!
W artykule dochodzi Pan do zapierającego dech w piersiach wniosku, pisząc iż „anty - tureckość wpisana była w aktywność polityczną Ormian od chwili kiedy pojawiły się na terytorium Imperium Osmańskiego pierwsze ormiańskie organizacje o dążeniach separatystycznych"[17]. Maşallah, „antytureckość", „separatyzm", to już jest nowe odkrycie, proszę Pana, całkiem nowe! A myślał Pan o „antyormiańskości" w aktywności politycznej Turków? Dowody? Wystarczy British Government Report on the Armenian Massacres of April-December 1915 by Lord Bryce (http://www.firstworldwar.com/source/brycereport_armenia.htm) lub Memoirs & Diaries: The Armenian Massacres by Dr. Martin Niepage (http://www.firstworldwar.com/diaries/armenianmassacres.htm) czy kontynuować? Specjalnie dla Pana wybrałem nieormiańskie źródła.
Tak, nie neguję, iż w latach 20-tych XX wieku w imieniu narodu ormiańskiego (również w imieniu współczesnych Ormian - w moim też!) dobrowolny „pluton egzekucyjny" Ormian wykonał sprawiedliwe wyroki śmierci na głównych architektach ludobójstwa. Zgodnie z decyzją podjętą w Erewanie w Armenii podczas IX Zjazdu Ormiańskiej partii Dasznakcutjun, operacja pod kryptonimem Nemezis[18] miała na celu likwidację głównych organizatorów ludobójstwa Ormian w Turcji w 1915 roku.
Otóż, 15 marca 1921 r. główny inicjator ludobójstwa Ormian były Minister Spraw Wewnętrznych Turcji Otomańskiej Mehmed Talaat został zlikwidowany przez Sogomona Tehlerjana w Charlottenburgu w Niemczech w biały dzień w obecności wielu świadków. Sąd w Berlinie uniewinnił Pana Tehlerjana[19]. Ahmed Dżemal (były dowódca Frontu Palestyńskiego Turcji Otomańskiej), nazywany za okrucieństwo Rzeźnikiem, został zlikwidowany 21 lipca 1922 r. w Tbilisi przez Stepana Dzaghigiana. Podczas akcji towarzyszyli mu Bedros Der Boghosian i Artaszes Kevorkian[20]. Były Minister Wojny Turcji Otomańskiej Ismail Enwer, kolejny architekt ludobójstwa, został wyśledzony, schwytany i zlikwidowany w 1922 roku w Czaghan w Tadżykistanie przez żołnierza Armii Czerwonej Hagopa Melkumowa[21]. Gwoli sprawiedliwości historycznej, powiem Panu, że ci ludobójcy zostali zaocznie skazani na śmierć (po tym jak uciekli z Turcji) nawet przez Turcję[22]. Z perspektywy historii jest to jednak marginalna rzecz, bowiem w ścisłym znaczeniu nie dotyczy zbrodni ludobójstwa.
Lista ta jest długa - Behaeddin Szakir Bey, Said Halim Pasza, Jemal Azmi, ale ... ale wystarczy!
Uważam, iż Armenia, tracąc w 1920 roku swoją państwowość (została wchłonięta przez Rosję sowiecką), nieodwracalnie straciła swoją unikatową szansę ścigania i ukarania wszystkich zbrodniarzy tureckich (jak to robił i robi Izrael, ścigając zbrodniarzy wojennych z okresu II wojny światowej).
Pan w swoich sformułowaniach idzie dalej (aż posuwa się za daleko) i używa określenia „przesiedlenie Ormian" zamiast „rzeź ludności cywilnej". Proszę zerknąć na zdjęcia linki do których podaje w przepisie[23]. Czy tak wygląda przesiedlenie? Zgodzę się z Panem, jeśli wytłumaczy Pan jakim cudem podczas prostego „przesiedlenia" ginie 1,5 mln osób? Kości wygnanych na pustynię Deir ez Zor[24] Ormian śmieją się szyderczym śmiechem. Nawet zgodnie z „Czarną Książką" Talaata, choć nie jestem do końca przekonany czy dokument ten jest prawdziwy, deportowano 972 000 Ormian (z obywatelstwem tureckim)[25].
Terroryzm - w tym przypadku ASALA, faktycznie jest nie tylko do potępienia lecz też do tępienia! Ale dlaczego mamy tolerować i nie tępić też ludobójców? „Dlaczego zabójstwo milionów jest mniejszą zbrodnią, niż zabójstwo jednego osobnika?"[26]. Odpowie Pan na to pytanie? Bo ja nie znam odpowiedzi!
Jeśli to, co Pan napisał jest publicystyką z akcentem naukowym, to powinien Pan po niektórych bezosobowych stwierdzeniach (typu „stwierdza się", „mówi się" itd.) podać źródło. Jeśli zaś jest to artykuł naukowy (choć nie spełnia nawet minimalnych warunków pracy naukowej), to tym bardziej powinien Pan wyraźnie podać swoje źródła. Na niektórych Pana buńczuczny język i pozory naukowości mogą robić wrażenie iż się ma do czynienia z ekspertem ds. terroryzmu ormiańskiego, który ... jakieś 20 lat temu został nieodwracalnie POGRZEBANY!
Przytacza też Pan aferę Ergenekon'a: „Co więcej informacje ujawnione w toku dochodzenia w sprawie Ergenekon[27] zdają się dowodzić, że potwierdzone przez turecki wywiad MIT operacje przeciwko ASALA powierzone Abdullahowi Çatli - jednemu z liderów faszyzujących bojówek Szarych Wilków były zwykłymi mistyfikacjami"[28]. Na marginesie warto dodać, iż śledztwo dziennikarskie wskazuje, że w/w przemytnik heroiny Abdullah Çatlı pomógł Mehmetowi Ali Agça uciec z wojskowego więzienia w Istanbulu, a nawet wyraźnie sugeruje, iż Çatlı był zamieszany nawet w zamach na Papieża Jana Pawła II[29].
Nie rozumiem dlaczego więc mam uwierzyć, iż wywiad nie współpracował z A. Çatli, skoro był on nie tylko skazany za handel narkotykami, lecz też był mordercą do wynajęcia przez rząd[30] i tzw. prawicowym terrorystą?[31] Kiedy 3 listopada 1996 r. poszukiwany za handel narkotykami i morderstwo A. Çatlı zginął w wypadku, z samochodu wydobyto również ciała wysokiego rangą oficera policji Huseyina Kocadaga oraz ciało egzekutorki mafii, byłej królowej piękności Gonca Us. Czwarty pasażer, Sedat Bucak, który przeżył, był szefem kurdyjskiego militarnego ugrupowania finansowanego przez rząd turecki aby zwalczać wojowników Kurdyjskiej Partii Robotniczej (PKK)[32]. A. Çatli miał przy sobie dostarczone przez władze tureckie specjalne dokumenty dyplomatyczne, spory arsenał broni, przepustki wojskowe i 6 dowodów osobistych z różnymi nazwiskami[33]. Nuri Gündeş, były dyrektor regionu Istanbulu w tureckim wywiadzie, sam przedstawia logikę, która dominowała w przeszłości w MIT - „żałosny stan tej instytucji, która „całowała w oba policzki bosa mafii Alaattina Çakıcı" i kłaniała się jemu"[34]. Chyba współpraca służb specjalnych z mafią Pana nie dziwi, ale w kwestii funkcjonowania ASALA te wątki mają bardzo drobne, wręcz marginalne znaczenie. Gündeş rzeczywiście świadczy również, że to nie prawicowy bojownik i szef mafii Çatlı lub kolejny szef mafii Çakıcı wykończyli ASALA, którzy na próżno się chwalili, lecz sami Ormianie z Francji i USA przestali finansować ASALA z powodu strasznej tragedii na lotnisku Orly. Gündeş przyznaje się też, iż ASALA nie ustąpiła, bo bała się tureckich zbirów, lecz po prostu za daleko się posunęła z morderstwami[35]. I tu trudno nie zgodzić się z tą logiką.
Ponadto, afera Ergenekon nie jest sprawą jednowątkową w kierunku ASALA. Np.: opisując istotę Ergenekonu, BBC News zaznacza, iż nawet sama turecka „Gazeta Sabah łączy ten gang z [...] morderstwami trzech chrześcijan protestantów oraz turecko - ormiańskiego dziennikarza Hranta Dinka"[36]. „Skład aresztowanych w sprawie Ergenekonu jest jeszcze ciekawszy. Jest tam emerytowany generał Veli Kucuk (trzeci tej rangi wojskowy aresztowany w historii Turcji!), który miał dowodzić tajnymi wojskowymi szwadronami śmierci. Jest mafijny szef Sami Hostan i prawnik Kemal Kerincsiz, który wytaczał Dinkowi, nobliście Orhanowi Pamukowi i innym znanym osobom procesy o "zniesławienie tureckości". Jest Sevgi Erenerol, rzeczniczka zwalczającego prawosławny patriarchat nacjonalistycznego Tureckiego Kościoła Prawosławnego"[37].
A przy okazji, dlaczego Pan uważa, że szlak handlu narkotykami ma coś wspólnego z ASALA? Czy dowodem ma być to, iż Pan pisze, że „uznaje się fakt ten zbieżności usytuowania centrów aktywności ASALA z przebiegiem tras przemytu narkotyków jak również duży procent osób o ormiańskich korzeniach w liczbie zidentyfikowanych handlarzy"? Hmm!!! „uznaje się". A kto uznaje? Poda Pan jakieś nazwiska jakiegoś niezależnego badacza? W rzeczywistości, zgodnie z danymi International Narcotics Control Strategy Report Departamentu Stanu USA z lutego 1998 r., około 4 - 6 ton heroiny co miesiąc było transportowane w owym okresie z Turcji w kierunku Europy Zachodniej[38]. Mówi Pan, że „według źródeł azerskich organizacja nieprzerwanie trudni się działalnością terrorystyczną i handlem narkotykami (choć niewątpliwie na mniejszą skalę)"[39]. Zdumiewająca argumentacja! „Szlak", „nazwiska" ... piękne dowody! Z lektury Pana artykułu można niestety wywnioskować, że próbuje Pan usilnie udowodnić, iż podłożem reaktywacji ASALA są tylko narkotyki, ale powie Pan wreszcie dlaczego bez przerwy pojawiają się jedynie tylko tureckie i azerskie źródła? Ja w miarę możliwości unikam bezpośrednich ormiańskich źródeł. Czy jest Pan w stanie, dla wiarygodności swojej tezy, w w/w sprawach podać źródła niezależne? A tak, między nami, proszę zerknąć też na linki w przypisie[40]. Widzi Pan przechodzące przez Polskę szlaki przemytu narkotyków? Czy to daje nam prawo stwierdzać że Polacy są zamieszani w jakieś akty terrorystyczne?
Odrębną kwestią jest fakt, że Pan z jednej strony ironizuje prasę ormiańską, która według Pana niby dolewa oliwy do ognia pisząc o skłonnościach manipulacyjnych tureckich mediów, a z drugiej strony sam podaje Pan przykłady sfałszowania faktów przez „Haberturk" i „Hurriyet"[41]. Więc kto tu fałszuje i kto dolewa oliwy do ognia??? Choć sfałszowanie i przeinaczanie faktów przez tureckie media wskazuje na ewidentną prowokację, to i tak woli Pan odkładać „jednak na bok hipotezę o prowokacji". No tak, przecież ma Pan cały czas jakieś bliżej nie określone źródła, bezosobową literaturę, autorów i komentatorów, poglądy bezimiennych obserwatorów (mam cytować te bezosobowe fragmenty czy Pan sam znajdzie je w swoim artykule?).
Nie wiem z jakiej racji Pan często sugeruje, iż ASALA może być bodźcem tożsamości narodowej. Pragnę Panu uświadomić, iż w mentalności Ormian nie ma problemu z tożsamością narodową, która w ich świadomości występuje od co najmniej 2700 lat - od czasów powstania Pierwszego Ormiańskiego Państwa w IX wieku przed Chrystusem[42].
Trudno, wytrzymała Armenia najazd Mongołów, Persów, Turków, Arabów, Egipcjan, Rzymian, Macedończyków, Kartaginy, Rosji, Bizancjum itd., wytrzyma i Pana przeinaczania, mimo że dla Pana istnieje kilka wersji historii - Ormiańska, Turecka i jakaś inna. Choć różne rezolucje i uchwały wielu państw, w tym Polski, przyjęły jedną wersję - wersję ludobójstwa nad Ormianami, ale to już dla Pana nie ma znaczenia. Dla Pana jest to tylko „rzekome ludobójstwo 1915 r.". Czyli rzekome rezolucje, uchwały parlamentów itd., prawda? Aby jednak sprawiedliwości stało się zadość, warto zaznaczyć, iż wreszcie „w lipcu 2005 roku w nowym kodeksie karnym (Turcji - G. M.) usunięto zapis uznający uznawanie deportacji i masakr za ludobójstwo za przestępstwo wobec fundamentalnych interesów państwa"[43]. Şükür Allahım!
Jest jeszcze jedna sprawa, której nie mogę ominąć. Podając jakieś dziwaczne quasi - ideologiczne podstawy prawdopodobnego odradzania ASALA, naprawdę zaczyna Pan wierzyć w takie bzdury jak „walka z wrogiem klasowym, zwalczanie imperializmu, walka o wyzwolenie uciskanych grup społecznych itp."[44] Otóż z całą odpowiedzialnością oznajmiam, iż w Armenii nawet w czasach tzw. Komuny nikt nie wierzył w te polityczno - ideologiczne brednie. W przeciwnym razie, gdy w lutym 1988 roku Armenia powstała przeciwko ZSRR, ormiańskie oddziały KGB i milicji udusiłyby w zarodku cały ruch narodowo - wyzwoleńczy, zaś Armenia nie byłaby pierwszą radziecką republiką, która skutecznie doprowadziła do obalenia Imperium Zła. Stwierdzam to ... prawem żywego świadka i uczestnika tych wydarzeń!
Jako podsumowanie mogę dodać, iż w materii ludobójstwa Ormian liczą się świadectwa, zdjęcia i dokumenty - najlepiej ani ormiańskie, ani tureckie. Za przemilczanie faktów Pan zapewnie od strony tureckiej nie raz usłyszał „maşallah yavrum, teşekkürlar", prawda?! Ale historia i świat trochę inaczej patrzą na rzeczywistość - raczej patrzą oczami Prawdy, która wyzwoli nas wszystkich!
Grair Magakian
P.S. Co to za Narodowy Kościół Ormiański i to jeszcze jeden z czterech? Pan pisze „[...] Katolikos Apostolskiego (Narodowego) Kościoła Ormiańskiego (jeden z czterech)". Może chodzi o Apostolski Kościół Ormiański? Szczerze mnie to interesuje i byłbym wdzięczny gdyby Pan podał nazwę pozostałych 3 i podpowiedział by na czym polega różnica między nimi? Z mojej skromnej wiedzy wynika następująco: pierwszy, największy, to Apostolski Kościół Ormiański, założony w I wieku, ale uznany pod przewodnictwem pierwszego katolikosa Grigora Oświeciciela w 301 A. D. przez króla Trdata III; drugi, to Kościół katolicki obrządku ormiańskiego, założony w 1742 r. przez Benedykta XIV i Abrahama Arcwjana; trzeci, Ormiański Kościół Ewangelicki, został założonym w 1846 r. w Konstantynopolu w Turcji przez grupę reformatorów z Apostolskiego Kościoła Ormiańskiego.
Czy jako czwarty ma Pan na myśli Kościół Ormiański w Singapurze? Jeśli tak, to jest to ten sam Apostolski Kościół Ormiański (ale w Singapurze).
Wdzięczny za pomoc, G. M.
[1] Szerzej o tym ograniczonym, ale w pewnym stopniu istniejącym zjawisku można czytać w: A. Stanley, A PBS Documentary Makes Its Case for the Armenian Genocide, With or Without a Debate, 17.04.06, New York Times
(http://www.nytimes.com/2006/04/17/arts/television
/17stan.html?ei=5090&en=42703f4960edef66&ex=1302926400&partner=rssuserland&emc=rss&pagewanted=print)
lub T. Hofmann, Armenians in Turkey Today, The EU Office of Armenian Associations of Europe, Bruxelles, Belgium, 2002.
[2] http://www.psz.pl/blogi/19537-A-jednak-sie-kreci
[3] „Termin ludobójstwo (a dokładnie genocide, który później został przetłumaczony na ludobójstwo) wprowadził [...] R. Lemkin [...] w swojej pracy [...] "Rządy Osi w okupowanej Europie" wydanej w 1944 r. w USA" (źródło: http://pl.wikipedia.org/wiki/Ludob%C3%B3jstwo). Artykuł II Konwencji ONZ w Sprawie Zapobiegania i Karania Zbrodni Ludobójstwa z dnia 9.12.1948 r., definiuje ludobójstwo jako którykolwiek z następujących czynów, dokonanych w zamiarze zniszczenia w całości lub części grup narodowych, etnicznych, rasowych lub religijnych, jako takich: a) zabójstwo członków grupy, b) spowodowanie poważnego uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia psychicznego członków grupy, c) rozmyślne stworzenie dla członków grupy warunków życia, obliczonych na spowodowanie ich całkowitego lub częściowego zniszczenia fizycznego, d) stosowanie środków, które mają na celu wstrzymanie urodzin w obrębie grupy, e) przymusowe przekazywanie dzieci członków grupy do innej grupy. Zaś Artykuł III ustanawia, iż następujące czyny podlegają karze: a) ludobójstwo, b) zmowa w celu popełnienia ludobójstwa, c) bezpośrednie i publiczne podżeganie do popełnienia ludobójstwa, d) usiłowanie popełnienia ludobójstwa, e) współudział w ludobójstwie. Ponadto, Artykuł IV jednoznacznie wskazuje, iż winni ludobójstwa lub któregokolwiek z czynów, wymienionych w Artykule III, będą karani bez względu na to, czy są konstytucyjnie odpowiedzialnymi członkami rządu, funkcjonariuszami publicznymi czy też osobami prywatnymi. Zgodnie z Rezolucją Rady Bezpieczeństwa ONZ, gwałt również może być ścigany jako zbrodnia wojenna, a nawet jako czyn mieszczący się w definicji ludobójstwa (źródło: ONZ: gwałt może być uznany za ludobójstwo, Gazeta Wyborcza z dnia 21.06.08 r.). Por. też:
http://www.pe24.pl/tekst-17654/Michal-Staniul-Ludobojstwo-ciemna-
strona-ludzkosci
[4] „ASALA - Tajna Ormiańska Armia dla Wyzwolenia Armenii - organizacja terrorystyczna działająca w latach 1975 - 86. Została powołana przez ormiańską diasporę w Libanie. Celem jej ataków były placówki dyplomatyczne Turcji. Główną intencją tego zbrojnego ugrupowania było, poprzez zamachy bombowe, zmuszenie rządu w Ankarze do uznania odpowiedzialności za dokonane ludobójstwa Ormian, wypłacenie odszkodowania i cesji terytorialnych na rzecz Armenii. ASALA została wpisana na listę organizacji terrorystycznych przez rząd USA w 1980 r. Zbrojną komórkę ASALA założyli w 1975 r. w Bejrucie podczas libańskiej wojny domowej H. Hagopian i K. Ajemian. Obaj byli sympatykami walki Palestyńczyków przeciwko Izraelowi. Ormianie, którzy wstępowali do organizacji rekrutowali się z libańskiej diaspory w tym kraju. Najczęściej byli to potomkowie tych, którzy ocaleli i znaleźli schronienie w Libanie po rzezi Ormian z okresu I wojny światowej. ASALA skupiła się na atakowaniu tureckich dyplomatów i polityków w USA, Europie i Bliskim Wschodzie. [...] Obozy szkoleniowe ASALA znajdowały się w ogarniętym wojną domową Libanie. W tej dziedzinie dużą pomoc uzyskała od Organizacji Wyzwolenia Palestyny. ASALA jest odpowiedzialna za śmierć 36 tureckich dyplomatów (źródło: http://pl.wikipedia.org/wiki/ASALA); por. też: Armenian Secret Army for the Liberation of Armenia (The Memorial Institute for the Prevention of Terrorism,
http://web.archive.org/web/20071102071702/www.tkb.org
/AboutTKB.jsp)
[5] J. Włosowicz ASALA - ormiański terroryzm w kontekście historycznym oraz jako współczesna groźba
(http://www.psz.pl/blogi/19537-A-jednak-sie-kreci)
[6] „[...] terroryzm okazał się skutecznym [...] narzędziem realizacji celów politycznych [...]" (J. Włosowicz, ASALA ... op. cit.)
[7] Może Panu chodzi o filozoficzny byt ASALA jako przypadkowy byt - w - sobie i byt - dla - siebie? Jeśli tak, to radzę przeczytać „Problem Bytu i Nicości. Egzystencjalizm Jest Humanizmem" Jean - Paul Sartre'a (wyd. De Agostini i Altaya, Warszawa 2001 r.). Fascynująca lektura, ale nie ma nic wspólnego z terroryzmem (ani ormiańskim, ani jakimś innym).
[8] Do tej pory ludobójstwo Ormian (lub Rzeź Ormian) oficjalnie uznały m. in. Parlament Europejski, Rada Europy, Podkomisja ONZ ds. Zapobiegania Dyskryminacji i Ochrony Mniejszości, Międzynarodowe Stowarzyszenie Badaczy Ludobójstw, Światowa Rada Kościołów, Amerykańska Unia Organizacji Żydowskich, Argentyna, Armenia, Austria, Australia, Belgia, Chile, Cypr, Francja, Grecja, Holandia, Kanada, Liban, Litwa, Niemcy, Polska, Rosja, Słowacja, Szwajcaria, Szwecja, Urugwaj, Walia. Fakt ten uznał też podczas swojej pielgrzymki do Armenii papież Jan Paweł II itd.
(źródło: http://pl.wikipedia.org/wiki/Rze%C5%BA_Ormian).
[9] Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 19 kwietnia 2005 r. w 90. rocznicę ludobójstwa popełnionego na ludności ormiańskiej w Turcji podczas I Wojny Światowej (posiedzenie nr 101)
[10] http://www.kzko.ormianie.pl/ludobojstwo.php
[11] J. Włosowicz, ASALA - ormiański ... op. cit.
[12] J. Włosowicz, ASALA - ormiański ... op. cit.
[13] „W 1915 roku francuski pisarz Anatol France pisał, że Armenia jest mordowana tylko dlatego, że jest siostrą Europy w Azji, tymczasem Europa wyrzeka się tego pokrewieństwa i umywa ręce" (G. Górny, Zapomniane ludobójstwo. Rocznica rzezi Ormian, w
http://www.opoka.org.pl/biblioteka/I/IH/rzez_ormian1915.html)
[14] Por.: H. Morgenthau, Ambassador Morgenthau's Story, Doubleday, New York, 1918
[15] „Posłuchaj, o Panie, głosu Biskupa Rzymu, który powtarza błaganie swego Poprzednika, papieża Benedykta XV, kiedy w roku 1915 podniósł głos w obronie narodu ormiańskiego głęboko strapionego, doprowadzonego do progu unicestwienia" (źródło: fragment modlitwy Jana Pawła II w Cycernokaberdzie - miejscu upamiętniającym ludobójstwo Ormian
http://www.goscniedzielny.pl/czytelnia/PIELGRZYMKI
/KAZACHSTAN_ARMENIA_2001/htmls/dok10.htm
[16] J. Włosowicz, ASALA - ormiański ... op. cit.
[17] J. Włosowicz, ASALA - ormiański ... op. cit.
[18] W mitologii greckiej Nemezis był bardzo surową boginią zemsty i strażniczką równowagi świata, która m. in. ścigała przestępców oraz (jako nieubłagana, karząca sprawiedliwość) decydowała o losie w zależności od zasług.
[19] Assassin Boasts of Talaat's Death, March 17, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/103561260.pdf);
Talaat is Mourned As Germany's Friend, March 18, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/103561833.pdf);
Talaat Pasha Slain In Berlin Suburb, March 16, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/107009996.pdf);
May Expel Armenians, April 20, 1922, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/109836914.pdf);
Says Mother's Ghost Ordered Him To Kill, June 3, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/98700180.pdf);
Armenian Acquitted For Killing Talaat, June 4, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/98700803.pdf).
Hanna Arendt zaś, jedna z najbardziej wpływowych myślicielek XX wieku, porównując zabójstwo Talaata przez Tehlerjana z zabójstwem Simona Petljuri przez Shaloma Schwartzbarda (w 1925 r. w Paryżu), podkreśla, że ani jeden, ani drugi nie ukrywali się i wykorzystali swoje procesy aby świat dowiedział się o tragedii ich narodów
(źródło:www.scribd.com/doc/11919961/Arendt-Hannah-Eichmann-in-Jerusalem, str. 124).
[20] Djemal Pasha, Fugitive, Assassinated In Tiflis; Condemned As Author Of Armenian Massacres; July 26, 1922, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/99044206.pdf).
[21] Enver Pasha Is Found, May 24, 1919, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/96309032.pdf);
W. Duranty, Enver Pasha Slain By Soviet Force, August 18, 1922,The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/107068136.pdf).
[22] Turkey in the First World War: Talat Paşa, www.turkeyswar.com; Turkey in the First World War: Enver Paşa, http://www.turkeyswar.com/; Turkey condemns Its War Leaders, July 13, 1919, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/112642644.pdf);
Verdict ("Kararname") of the Turkish Military Tribunal (http://www.armenian-genocide.org/Affirmation.237/current_category.50
/affirmation_detail.html)
[23] http://www.armgate.com/genocide/pictures.html;
http://www.ourararat.com/eng/e_pic.htm
http://www.warcrimes.info/shop/html/modules.php?name=News&
file=article&sid=375;
http://www.bitsofnews.com/content/view/4616/;
http://4rwws.blogspot.com/2008/04/24-april-1915-1923-armenian-
genocide.html;
http://www.flickr.com/photos/agbu/2486681731/in/set-
72157604549537450;
http://www.geocities.com/Athens/oracle/7823/armenians1.jpg;
http://www.bibleprobe.com/christianmartyrs-armenia.htm;
http://www.historyofjihad.org/armenia.html;
http://www.armenian-genocide.org/photointro.html;
http://www.purpleslinky.com/Trivia/History/This-Day-in-History-April-
24.669799;
http://www.geocities.com/thegenocides/1915/1915.htm;
http://www.geocities.com/thegenocides/photos/photos1.htm;
http://www.homepage-link.to/turkey/morgenthau.html;
http://www.flickr.com/photos/agbu/2487496664/in/set-
72157604549537450/;
http://www.thebreman.org/exhibitions/online/1000kids/genocide.html;
http://www.chgs.umn.edu/museum/exhibitions/homeMemories
/teaching.html (niektóre zdjęcia niestety powtarzają się).
[24] Znajduje się obecnie w Syrii (są i inne wymowy: Dayr az-Zawr, Deir al-Zur, Der Zor itd.)
[25] Por.: S. Tavernise, Nearly a Million Genocide Victims, Covered in a Cloak of Amnesia, March 8, 2009, The New York Times oraz M. Bardakçı, Talaat Pasha's ‘Black Book', April 25, 2005, Hurriyet
[26] J. Hyde, Polish Jew gave his life defining, fighting genocide, CNN, December 10, 2008
(http://edition.cnn.com/2008/WORLD/europe/11/13
/sbm.lemkin.profile/).
[27] „Tajna organizacja o charakterze mafijno - politycznym w której działalność zamieszane były kręgi wojskowe i czołowe postaci życia publicznego Turcji. Patrz: Raport Susurluk" (przypis J. Włosowicza).
[28] J. Włosowicz, ASALA - ormiański ... op. cit.
[29] L. Komisar, The Assassins of a Pope, April 6, 1997, Albion Monitor http://www.monitor.net/monitor oraz L. Komisar, Turkey's terrorists: a CIA legacy lives on, April 1997, The Progressive, http://www.monitor.net/monitor.
[30] Chodzi o tzw. Counter - Guerrilla, tureckie „skrzydło" NATO-wskiej antykomunistycznej tajnej Operacji Gladio jako akcja zapobiegawcza w razie agresji ze strony państw Paktu Warszawskiego.
[31] Lucy Komisar, The Last Cold Warriors, April 6, 1997, Albion Monitor (http://www.monitor.net/monitor).
[32] „Źródła kurdyjskie mówią o nim, że przewodził prawdziwej armii tysiąca uzbrojonych ludzi, która walczyła z Kurdami. Zdobył też, według nich, pokaźną fortunę pochodzącą z rekieterstwa (wymuszanie haraczu - G. M.), lukratywnych kontraktów rządowych i handlu narkotykami" (źródło: B. Pawlak, Ali Agca, 02.06.1999, Gazeta Wyborcza)
[33] Por.: M. A. Lee, Les liaisons dangereuses de la police turque, Mars 1997, Le Monde diplomatique
[34] M. A. Birand, Thanks to Nuri Gündeş, Hürriyet 10.02.07,
http://arama.hurriyet.com.tr/arsivnews.aspx?id=-599507
[35] M. A. Birand, Thanks to ... op. cit.
[36] S. Rainsford, „Deep state plot" grips Turkey, BBC News, Istanbul,
http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7225889.stm, Published: 2008/02/04; por. też: D. Montgomery,
Turkey arrests two ex-generals for alleged coup plot, Jurist, Monday, July 07, 2008
(http://jurist.law.pitt.edu/paperchase/2008/07/turkey-arrests-two-ex-
generals-for.php);
D. Warszawski, Znany dziennikarz zamordowany w Turcji, Gazeta Wyborcza, 20.01.2007; N. Düzel, Ali Bayramoğlu: "Darbe toplantılarına gazeteciler katıldı", Taraf, 08.07.2008
(http://www.taraf.com.tr/makale/1157.htm);
http://en.wikipedia.org/wiki/Ergenekon_network itd.
[37] D. Warszawski, Turcja nie wróci do doliny, 30.10.2008 r.
[38] K. Nezan, La Turquie, plaque tournante du trafic de drogue, Juillet 1998, Le Monde diplomatique
[39] J. Włosowicz, ASALA - ormiański ... op. cit.
[40] http://narkotyki.esculap.pl/przemyt.htm;
http://wiadomosci.wp.pl/kat,1342,title,Polsce-grozi-zalanie-narkotykami
-z-Afryki,wid,10194755,wiadomosc.html?ticaid=180f9;
[41] Cytuje Pana: „[...] turecka telewizja Haberturk podała informację (jak się okazało fałszywą) jakoby [...]; „[...]turecki „Hurriyet" ogłosił, że przy pomocy tureckiej mediacji udało się wypracować szczegółowe porozumienie w sprawie Górskiego Karabachu (jego podstawowe założenia zostały nawet zacytowane przez dziennik). Informacji tej zaprzeczyła następnie zarówno Armenia jak i Azerbejdżan".
[42] Por.: D. Lang, Armenia: Cradle of Civilization, Allen and Unwin, London, 1970; M. Chahin, The Kingdom of Armenia, RoutledgeCurzon, London, 2001 itd.
[43] A. Balcer, R. Sadowski, W. Paczyński, Raport OSW. Turcja Po Rozpoczęciu Negocjacji z Unią Europejską - Relacja Zagraniczne i Sytuacja Wewnętrzna. Część I, wyd. Ośrodek Studiów Wschodnich im. Marka Karpia, str. 28, Warszawa 2006
[44] J. Włosowicz, ASALA - ormiański ... op. cit.
Bibliografia
1. „Deep state plot" grips Turkey, Rainsford S., BBC News, Istanbul,
http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7225889.stm, Published: 2008/02/04
2. A PBS Documentary Makes Its Case for the Armenian Genocide, With or Without a Debate, A. Stanley, 17.04.06, The New York Times
(http://www.nytimes.com/2006/04/17/arts/television
/17stan.html?ei=5090&en=42703f4960edef66&ex=1302926400&
partner=rssuserland&emc=rss&pagewanted=print)
3. Ali Agca, Pawlak B., 02.06.1999, Gazeta Wyborcza
4. Ali Bayramoğlu: "Darbe toplantılarına gazeteciler katıldı", Düzel N., Taraf, 08.07.2008
(http://www.taraf.com.tr/makale/1157.htm)
5. Ambassador Morgenthau's Story, Morgenthau H., Doubleday, New York, 1918
6. Armenia: Cradle of Civilization, Lang D., Allen and Unwin, London, 1970
7. Armenian Acquitted For Killing Talaat, June 4, 1921, The New York Times
(http://operationnemesis.com/pdf/98700803.pdf).
8. Armenians in Turkey Today, Hofmann T., The EU Office of Armenian Associations of Europe, Bruxelles, Belgium, 2002.
9. Assassin Boasts of Talaat's Death, March 17, 1921, The New York Times
(http://operationnemesis.com/pdf/103561260.pdf)
10. Armenian Secret Army for the Liberation of Armenia (The Memorial Institute for the Prevention of Terrorism (http://web.archive.org
/web/20071102071702/www.tkb.org/AboutTKB.jsp)
11. Axis Rule in Occupied Europe, Lemkin R., Carnegie Endowment for International Peace, 1944 r.
12. Djemal Pasha, Fugitive, Assassinated In Tiflis; Condemned As Author Of Armenian Massacres; July 26, 1922, The New York Times
(http://operationnemesis.com/pdf/99044206.pdf)
13. e-Book, www.scribd.com/doc/11919961/Arendt-Hannah-Eichmann-in-Jerusalem, str. 124
14. Enver Pasha Is Found, May 24, 1919, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/96309032.pdf)
15. Enver Pasha Slain By Soviet Force, Duranty W., August 18, 1922,The New York Times
(http://operationnemesis.com/pdf/107068136.pdf).
16. Konwencji ONZ w Sprawie Zapobiegania i Karania Zbrodni Ludobójstwa z dnia 9.12.1948 r.
17. La Turquie, plaque tournante du trafic de drogue, Nezan K., Juillet 1998, Le Monde diplomatique
18. Les liaisons dangereuses de la police turque, Lee M. A., Mars 1997, Le Monde diplomatique
19. May Expel Armenians, April 20, 1922, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/109836914.pdf)
20. Nearly a Million Genocide Victims, Covered in a Cloak of Amnesia, Tavernise S., March 8, 2009, The New York Times
21. ONZ: gwałt może być uznany za ludobójstwo, Gazeta Wyborcza z dnia 21.06.08 r.
22. Polish Jew gave his life defining, fighting genocide, Hyde J., CNN, December 10, 2008
(http://edition.cnn.com/2008/WORLD/europe/11/13/sbm.lemkin.profile/) 23. Problem Bytu i Nicości. Egzystencjalizm Jest Humanizmem, Sartre Jean - Paul, wyd. De Agostini i Altaya, Warszawa 2001
24. Raport OSW. Turcja Po Rozpoczęciu Negocjacji z Unią Europejską - Relacja Zagraniczne i Sytuacja Wewnętrzna. Część I, Balcer A., Sadowski R., Paczyński W., , wyd. Ośrodek Studiów Wschodnich im. Marka Karpia, str. 28, Warszawa 2006
25. Says Mother's Ghost Ordered Him To Kill, June 3, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/98700180.pdf)
26. Talaat is Mourned As Germany's Friend, March 18, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/103561833.pdf)
27. Talaat Pasha's ‘Black Book', Bardakçı M., April 25, 2005, Hurriyet
28. Talaat Pasha Slain In Berlin Suburb, March 16, 1921, The New York Times (http://operationnemesis.com/pdf/107009996.pdf)
29. Thanks to Nuri Gündeş, Birand M. A., Hürriyet 10.02.07, http://arama.hurriyet.com.tr/arsivnews.aspx?id=-599507
30. The Assassins of a Pope, Komisar L., April 6, 1997, Albion Monitor http://www.monitor.net/monitor
31. The Kingdom of Armenia, Chahin M., RoutledgeCurzon, London, 2001
32. The Last Cold Warriors, Komisar L., April 6, 1997, Albion Monitor (http://www.monitor.net/monitor)
33. Turcja nie wróci do doliny, Warszawski D., Gazeta Wyborcza, 30.10.2008 r.
34. Turkey arrests two ex-generals for alleged coup plot, Montgomery D., Jurist, Monday, July 07, 2008
(http://jurist.law.pitt.edu/paperchase
/2008/07/turkey-arrests-two-ex-generals-for.php)
35. Turkey condemns Its War Leaders, July 13, 1919, The New York Times
(http://operationnemesis.com/pdf/112642644.pdf)
36. Turkey in the First World War: Enver Paşa, www.turkeyswar.com
37. Turkey in the First World War: Talat Paşa, www.turkeyswar.com
38. Turkey's terrorists: a CIA legacy lives on, Komisar L., April 1997, The Progressive, http://www.monitor.net/monitor
39. Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 19 kwietnia 2005 r. w 90. rocznicę ludobójstwa popełnionego na ludności ormiańskiej w Turcji podczas I Wojny Światowej (posiedzenie nr 101)
40. Verdict ("Kararname") of the Turkish Military Tribunal
(http://www.armenian-genocide.org/Affirmation.237/current_category.50
/affirmation_detail.html)
41. Włosowicz J., ASALA - ormiański terroryzm w kontekście historycznym oraz jako współczesna groźba
(http://www.psz.pl/blogi/19537-A-jednak-sie-kreci)
42. Zapomniane ludobójstwo. Rocznica rzezi Ormian, Górny G.
http://www.opoka.org.pl/biblioteka/I/IH/rzez_ormian1915.html
43. Znany dziennikarz zamordowany w Turcji, Warszawski D., Gazeta Wyborcza, 20.01.2007
44. http://4rwws.blogspot.com/2008/04/24-april-1915-1923-armenian-
genocide.html
45. http://en.wikipedia.org/wiki/Ergenekon_network itd.
46. http://narkotyki.esculap.pl/przemyt.htm
47. http://pl.wikipedia.org/wiki/ASALA)
48. http://pl.wikipedia.org/wiki/Rze%C5%BA_Ormian
49. http://wiadomosci.wp.pl/kat,1342,title,Polsce-grozi-zalanie-
narkotykami-z-Afryki,wid,10194755,wiadomosc.html?ticaid=180f9
50. http://www.armenian-genocide.org/photointro.html
51. http://www.armgate.com/genocide/pictures.html
52. http://www.bibleprobe.com/christianmartyrs-armenia.htm
53. http://www.bitsofnews.com/content/view/4616/
54. http://www.chgs.umn.edu/museum/exhibitions/homeMemories
/teaching.html
55. http://www.flickr.com/photos/agbu/2486681731/in/set-
72157604549537450
56. http://www.flickr.com/photos/agbu/2487496664/in/set-
72157604549537450/
57. http://www.geocities.com/Athens/oracle/7823/armenians1.jpg
58. http://www.geocities.com/thegenocides/1915/1915.htm
59. http://www.geocities.com/thegenocides/photos/photos1.htm
60. http://www.goscniedzielny.pl/czytelnia/PIELGRZYMKI
/KAZACHSTAN_ARMENIA_2001/htmls/dok10.htm
61. http://www.historyofjihad.org/armenia.html
62. http://www.homepage-link.to/turkey/morgenthau.html
63. http://www.kzko.ormianie.pl/ludobojstwo.php
64. http://www.ourararat.com/eng/e_pic.htm
65. http://www.pe24.pl/tekst-17654/Michal-Staniul-Ludobojstwo-ciemna-
strona-ludzkosci
66. http://www.psz.pl/blogi/19537-A-jednak-sie-kreci
67. http://www.purpleslinky.com/Trivia/History/This-Day-in-History-
April-24.669799
68. http://www.thebreman.org/exhibitions/online/1000kids/genocide.html
69. http://www.warcrimes.info/shop/html/modules.php?name=News&
file=article&sid=375



Wydarzenia na Ukrainie oczami naocznego świadka. O rewolucji na Majdanie i wojnie na wschodzie kraju opowiada Michał Kacewicz