Miasto zbudowane zostało na planie koncentrycznym. W samym centrum miasta znajduje się, historyczna i obecna siedziba władz Rosji - Kreml. Wokół niego promieniście rozchodzą się dzielnice przecięte kolistymi obwodnicami śródmiejskimi.

Obecny wygląd Moskwy jest w dużym stopniu wynikiem przebudowy miasta w okresie stalinowskim. Wyburzono wiele zabytkowych budowli, w tym ponad połowę świątyń. W ich miejsce wzniesiono siedem drapaczy chmur w stylu określanym "gotykiem Stalina".

Ślady istniejących na terenie dzisiejszej Moskwy osad pochodzą z IV-III wieku p.n.e., jednak  pierwsza wzmianka pisana o Moskwie datowana jest na 1147 r..  i ten rok przyjmuje się za datę założenia miasta. Właśnie wtedy legendarny książę Suzdala Jurij Dołgorukij miał przyjmować w swoim grodzie księcia Czernichowskiego Światosława. W 1156 r. wzniesiono pierwsze drewniane fortyfikacje, które w XIV w. zostały zastąpione przez kamienne mury.
W 1237 Moskwa została zdobyta i zniszczona przez Batu-chana.

W latach 1339-1340 wielki książę włodzimierski, Iwan I Kalita, przeniósł na stałe do Moskwy stolicę Wielkiego Księstwa Moskiewskiego i rozbudował moskiewską twierdzę (Kreml), otaczając ją nowymi wałami obronnymi.

Miasto szybko stało się ważnym ośrodkiem handlowym, czemu sprzyjało położenie nad rzeką Moskwą i połączenie, przez Wołgę, z Morzem Bałtyckim i Kaspijskim. Położenie zapewniało również dogodne połączenie wodne z pozostałymi księstwami ruskimi.

Rozwojowi miasta nie przeszkodziły zniszczenia jakie zadały wojska tatarskie. Moskwa była wielokrotnie oblegana i  trzykrotnie spalona. Od XIII do XV wieku Moskwa znajdowała się pod kontrolą Tatarów. Po wyparciu ich przez Iwana Groźnego stała się stolicą księstwa moskiewskiego, a później Wielkiego Księstwa Moskiewskiego. Wyzwolenie się spod jarzma tatarskiego pozwoliło Moskwie na spokojny rozwój. Miasto rozwinęło połączenie morskie, poprzez Morze Białe, z krajami Europy Zachodniej.

W czasie wojny polsko-rosyjskiej 1609-1618, w roku 1610, po zwycięstwie nad armią rosyjską w bitwie pod Kłuszynem odziały polskie pod wodzą hetmana polnego koronnego Stanisława Żółkiewskiego wkroczyły do stolicy Rosji. Przebywały na Kremlu do roku 1612 osadzając na tronie Dymitra zwanego Samozwańcem.

W 1712 r. Piotr I przeniósł stolicę z Moskwy do Petersburga. W latach 1728-1732 w Moskwie mieścił się dwór carski, jednak ostatecznie to Petersburg zachował miano stolicy. W 1755 r. z inicjatywy Michaiła Łomonosowa założono w Moskwie pierwszy rosyjski uniwersytet noszący obecnie jego imię.

7 września 1812 roku Napoleon Bonaparte na czele swej wielonarodowej armii pokonał wojska rosyjskie broniące Moskwy pod wsią Borodino Większość mieszkańców Moskwy uciekła na wschód, a opustoszałe miasto kazano podpalić, aby wojska napoleońskie nie miały gdzie się zatrzymać. Spaleniu uległo ponad 70 procent zabudowy. Napoleon zajął ocalały Kreml, ale po 35 dniach nakazał odwrót.

Po zniesieniu obowiązku pańszczyzny w 1861, rozpoczął się masowy napływ do miasta chłopów. W 1900 r. liczba mieszkańców Moskwy po raz pierwszy przekroczyła milion osób. W marcu 1918 utworzony przez bolszewików rząd przeniósł swą siedzibę do Moskwy.

Podczas II wojny światowej niemieckie wojska dotarły na odległość 27 km. od Moskwy jednak miasto nie zostało zdobyte. Stolicę uratowały mroźna rosyjska zima i kontruderzenie Armii Czerwonej.

Po rozpadzie Związku Radzieckiego i tzw. puczu sierpniowym (19-21 sierpnia 1991) Moskwa stała się stolicą Rosji, która w tym czasie proklamowała niepodległość. Uzyskała status samodzielnego podmiotu Federacji zyskując (podobnie jak Petersburg) miano miasta o znaczeniu federalnym.

Wg oficjalnych statystyk Moskwa zamieszkiwana jest przez ponad 10 milionów mieszkańców. Nieoficjalne szacunki wskazują, że Moskwa może liczyć nawet 15 milionów mieszkańców.

Ważnym środkiem transportu w Moskwie jest metro. Pierwszą stację moskiewskiego metra uruchomiono w 1935 roku. Obecnie na metro składają się 173 stacje, 12 linii i torowiska o łącznej długości prawie 280 km. Moskiewskie metro jest arcydziełem architektury, stacje metra w centrum miasta są niezwykle bogato zdobione.

Zobacz sam: Moskwa - zdjęcia z serca Rosji