|
Z dniem 1 stycznia 2007 roku Słowenia wejdzie do tzw. strefy euro, jako trzynasty kraj Unii Europejskiej i jako osiemnasty w Europie (poza Unią Europejską euro znajduje się w obiegu Watykanu, San Marino, Monako, Andory i Czarnogóry). Słowenia, która stała się członkiem UE 1 maja 2004 roku, wraz z pozostałymi dziewięcioma krajami na mocy Traktatu Akcesyjnego zdecydowała się przystąpić do Unii Gospodarczo-Walutowej i przyjąć euro jako walutę krajową, tym samym zastępując dotychczasową, słoweńskiego tolara. Warunki członkostwa w UGW, a tym samym w strefie euro, zostały ustalone w 1992 roku w Maastricht i weszły w życie wraz z Traktatem o Unii Europejskiej z dniem 1 listopada 1993 roku. Warunki te, nazwane kryteriami konwergencji lub nominalną konwergencją, znalazły swój wyraz z art. 121 TUE (pierwotnie art. 109j). Artykuł (wraz z protokołem) precyzuje cztery kryteria: REKLAMA
Strona 1 z 2 • wysoki stopień stabilności cen, co oznacza inflację nie wyższą niż o 1,5 punktu procentowego od średniej z trzech krajów UE o najniższej inflacji; • stabilność finansów publicznych, co oznacza nie większy od 3 proc. PKB deficyt sektora publicznego (deficyt budżetowy) lub stały, znaczący spadek deficytu, zbliżający go do wartości kryterium) oraz nie większy od 60 proc. PKB poziom długu publicznego (lub zadowalający, poważny spadek relacji długu do PKB, zbliżający go do wartości kryterium); • stabilność kursu walutowego, co oznacza przestrzeganie co najmniej przez dwa poprzedzające lata przedziału wahań kursowych dozwolonych przez Mechanizm Kursów Walutowych (ERM II); obecne dozwolone wahania kursu wynoszą +/- 15 proc.; • trwałość osiągniętej konwergencji, potwierdzoną zbieżnością długoterminowych stóp procentowych (długoterminowe stopy procentowe nie więcej niż o 2 punkty procentowe wyższe od odnotowanych w trzech krajach UE o najniższej inflacji. Wraz z wprowadzeniem euro w formie gotówkowej Bank Centralny Słowenii (Banka Slovenije) zdecydował się wprowadzić istotne zmiany w odniesieniu do: zastąpienia ECU przez euro, uznania nieodwołalnych kursów wymiany w stosunku do euro, zasady wymiany między walutami narodowymi państw członkowskich a euro, uznania ciągłości umów i wprowadzenia zakazu pobierania przez banki opłat za wymianę walut narodowych państw UGW na euro. Choć w Słowenii w 2001 roku nie istniał żaden akt prawny zabraniający pobierania prowizji za wymianę walut narodowych na euro, Bank Słowenii wydał w 1998 roku zalecenie dot. odpowiednich kursów wymiany. W słoweńskim prawodawstwie rozporządzeniom Rady UE nr 1103/97 i 974/98 (dot. UGW i euro) odpowiadają: • Ustawa o Banku Słowenii • Ustawa o jednostce monetarnej Republiki Słowenii • Ustawa o monetach pamiątkowych. Organem odpowiedzialnym za wdrożenie wspólnej waluty jest Bank Słowenii, który został utworzony na mocy ustawy w czerwcu 1991 roku (znowelizowanej w czerwcu 2002). Jego kapitał założycielski wynosi 2 mld tolarów – SIT (ok. 8,3 mln euro). Od 1 maja 2004 Banka Slovenije wszedł w skład systemu Europejskich Banków Centralnych, a jego udział w kapitale EBC wynosi 0,3345 proc., co odpowiada ponad 18,6 mln euro. Wobec pozytywnych wyników gospodarki, władze Słowenii postanowiły przystąpić jak najszybciej do strefy euro, widząc w tym szanse na dalszy, szybki rozwój swojej gospodarki. Już 13 maja 2004 roku rząd Słowenii i Bank Słowenii przyjęły program konwergencyjny. Na jego podstawie 28 czerwca 2004 roku Słowenia, wraz z Litwą i Estonią, weszła do systemu ERM II, ustalając kurs centralny na 239,640 tolara za euro. W ciągu dwóch lat od wejścia do mechanizmu kursowego, największe odchylenia tolara wynosiło zaledwie 0,17 proc., przy dopuszczalnym 2,25 proc., co jest dowodem dobrego przygotowania do przyjęcia wspólnej waluty.
|