|
Krzysztof Chaczko: Polityka mesjanistyczna w Izraelu |
|
|
|
Krzysztof Chaczko
|
|
29.10.2008. |
|
Dlaczego Mafdal silnie popiera ekspansję Izraela na Zachodnim Brzegu Jordanu, a Agudat Israel ma poważne wątpliwości co do słuszności założeń syjonistycznych? Odpowiedź może tkwić w sposobach interpretacji koncepcji mesjanistycznej przez religijne partie Izraela. REKLAMA
Strona 1 z 3 Polityka mesjanistyczna, czyli jaka?
Pisząc ,,polityka mesjanistyczna” mam na myśli kierowanie się w polityce wyznacznikami zawartymi w idei mesjanistycznej. Czyli mówiąc innymi słowami, idzie tu o interpretację i wykorzystywanie koncepcji mesjanistycznej w programach, strategiach, zachowaniach czy nawet strukturze organizacyjnej izraelskich partii religijnych. Podkreślam – partii religijnych, gdyż już intuicyjnie wydaje się, iż ugrupowania te, bazując programowo na judaistycznym trzonie, powinny sporo czerpać z koncepcji mesjanistycznej.
Fundament koncepcji mesjanistycznej, ściśle osadzony jest na idei Mesjasza. Wedle Alana Untermana – mówiąc w największym skrócie – koncepcja Mesjasza sprowadza się do wiary w zesłanie przez Boga namaszczonego króla z rodu Dawida, który zapoczątkuje ostateczne odkupienie u kresu dni. Mesjasz Dawidowy ostatecznie unicestwi moce zła i z pomocą proroka Eliasza zwoła Zgromadzenie Wygnańców, czyli ponowne połączenie narodu żydowskiego w Kraju Izraela. To właśnie za panowania Mesjasza, nastąpi zmartwychwstanie, po którym nadejdzie Dzień Sądu dla ludzkości. Ukaże się droga wiodąca do Ogrodu Edenu i zapanuje nowy porządek [1]. Dodajmy do tego, iż w tym czasie, gotowa Świątynia opuści się z niebios na swoje miejsce w Jerozolimie.
Jak się okaże w dalszej części opracowania, stosunkowo pojemna kategoria mesjanizmu, zawierająca w sobie takie pierwiastki jak: Królestwo, Sprawiedliwy, Zgromadzenie Żydów w Kraju Izraela czy Jerozolima, pozwoli na różnorodne odczytywanie wspomnianej idei przez izraelskie partie polityczne, czyli akcentowanie wybranych motywów mesjańskich. Jednakże, aby w pełni pojąć motywy interpretacji mesjanizmu przez izraelskie ugrupowania religijne, należy bez wątpienia uwzględnić genetykę tych partii.
Geneza izraelskich partii religijnych
Prototypy współczesnych, izraelskich partii religijnych, wyłoniły w reakcji na ukonstytuowanie się Światowej Organizacji Syjonistycznej (ŚOS) na przełomie XIX i XX wieku [2]. Dominacja prądów socjalistycznych oraz tendencje modernistyczne w ruchu syjonistycznym, zmobilizowały elity wschodnio-europejskich, religijnych Żydów do budowania własnych form organizacyjnych i działalności na rzecz propagowania – zagrożonej jak się wydawało – tradycji judaistycznej. Przy czym, reakcyjne formowanie się partii religijnych przybrało dwojaką formę:
(a) jako (pozytywna) odpowiedź na brak komponentów religijnych w syjonizmie (religijny nurt syjonistyczny);
(b) jako negatywna odpowiedź na samą idee syjonizmu (religijny nurt niesyjonistyczny).
(a) Religijny nurt syjonistyczny
Już w 1902 roku – czyli pięć lat po pierwszym Kongresie Syjonistyczny w Bazylei – powstało w Wilnie pierwsze religijne ugrupowanie pod nazwą Merkaz Ruchani (Centrum Duchowe), choć częściej określane skrótem Ha-Mizrachi (Wschodni). Głównym zamierzeniem ugrupowania, było dodanie komponentu religijnego do świeckiego oblicza syjonizmu, a sprowadzającego się do konkluzji, iż państwo żydowskie nie powinno się narodzić bez odwołania do religijnych korzeni żydostwa [3]. Była to więc partia o obliczu prosyjonistycznym, akceptująca założenia programu bazylejskiego i początkowo zainteresowana głównie kwestiami edukacji religijnej na terenach Jiszuw. Siostrzanym ugrupowaniem Ha-Mizrachi, była organizacja Ha-Poel Ha-Mizrachi (Robotnik Centrum Duchowego), uwypuklająca idee robotnicze osadzone na religijno-narodowym fundamencie. Partia ta założona w 1922 roku już na terenach Jerozolimy, mobilizowała i organizowała napływające na te tereny żydowskie masy trzeciej aliji, stanowiące głównie religijną młodzież z Polski i Litwy.
Bliskość genetyczno-programowa oraz doświadczenia kooperacji wyborczej spowodowało, iż w 1956 roku obie partie połączyły się tworząc Narodową Partię Religijną (Mifleget Ha-Datit Leumi) a w skrócie nazywaną Mafdal. Jak sugeruje Asher Arian, już samo przyjęcie w nazwie ugrupowania zwrotu ,,Partia Narodowa” określało główny profil ugrupowania, a mianowicie nastawienie na współpracę z rządzącymi syjonistami przy jednoczesnym promowaniu idei narodowo-religijnych [4].
|
|
|
W trakcie nieformalnego spotkania Rady Europejskiej w Brukseli (23.05) przywódcy państw UE nie znaleźli porozumienia w sprawie środków koniecznych do osiągnięcia wzrostu gospodarczego w Europie. 
Fala kryzysu finansowego, która w 2009 roku przelała się ze Stanów Zjednoczonych na kontynent europejski uderzyła w najsłabsze punkty gospodarek państw Unii Europejskiej, pogarszając sytuację w sektorze bankowym i/lub powodując zadłużenie finansów publicznych ponad progi...
