Po niemalże pięćdziesięciu latach przynależności Słowenii do Socjalistycznej Republiki Federalnej Jugosławii (SRFJ), w 1989 r. społeczeństwo słoweńskie w nieoficjalnym referendum opowiedziało się za suwerennością swego państwa.

8 kwietnia 1990 r. odbyły się pierwsze wolne wybory parlamentarne, w których koalicja sześciu partii centrowych i centroprawicowych (DEMOS) pokonała postkomunistyczną Partię Demokratycznej Odnowy. 25 czerwca 1991 Słowenia proklamowała niepodległość, co ostatecznie stało się faktem 8 października 1991.

Konstytucja Słowenii  przyjęta 23 grudnia 1991 roku ustanowiła parlamentarny system rządów. Wówczas to nowe państwo przyjęło wyraźnie euroatlantycki kurs, odcinając się od komunistycznej przeszłości - Słowenia dołączyła 29 marca 2004 r. do NATO, natomiast 1 maja tego samego roku stała się częścią UE. Poza tym kraj jest członkiem: ONZ, Międzynarodowego Funduszu Walutowego (IMF), Światowej Organizacji Hadlu (WTO), Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i Środkowoeuropejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (CEFTA). 1 stycznia 2007 r. Słowenia jako pierwsze z tzw. „nowych” państw członkowskich UE przystąpiła do Unii Gospodarczej i Walutowej, przyjmując euro.

Obecnie Słowenia zajmuje terytorium o powierzchni 20 273 km² a jej populacja nieznacznie przekracza 2 miliony mieszkańców. Kraj ten składa się z 8 prowincji: Gorenjska - Górna Kraina, Primorska - Przymorze, Notranjska - Kraina Wewnętrzna, Dolenjska - Dolna Kraina, Bela Krajina - Biała Kraina, Štajerska - (Słoweńska) Styria, Prekmurje - Prekmurje, Koroška - (Słoweńska) Karyntia.

Pierwsze ugrupowania polityczne pojawiły się w Słowenii pod koniec XIX stulecia. Wszystkie one głosiły wspólną ideę zjednoczenia społeczności Słowian bałkańskich - przede wszystkim Słoweńców, Chorwatów i Serbów - w ramach jednego organizmu państwowego.

W okresie II wojny światowej na terenach okupowanych przez hitlerowskie Niemcy i Włochy szczególną aktywność przejawiły lewicowe ugrupowania - komuniści i chrześcijańscy socjaliści, które utworzyły Front Wyzwolenia Narodu Słoweńskiego. Formacje zbrojne Frontu współpracowały wówczas z jugosłowiańską partyzantką Tito.

Po 1945 r. w Socjalistycznej Republice Słowenii, analogicznie jak w innych republikach związkowych, funkcjonował system monopartyjny. Jedynym legalnie działającym ugrupowaniem politycznym był Związek Komunistów Słowenii, stanowiący lokalną agendę rządzącego w Federacji Związku Komunistów Jugosławii.

Słowenia jako pierwsza republika Socjalistycznej Federalnej Republiki Jugosławii zdecydowała się na pokojową rezygnację z przewodniej roli jednej partii w życiu politycznym. Na zwołanym w grudniu 1989 r. Zjeździe Komunistów Słowenii podjęto decyzję o rezygnacji z monopolu politycznego. Otworzyło to drogę dla pluralizmu społeczno-politycznego.

W Słowenii partie polityczne zaczęły wyrastać z dwóch pni – komunistycznego i niepodległościowego, w okresie nazwanym przez Słoweńców „wiosną słoweńską”. Przełom w tym względzie nastąpił w 1989 r., kiedy to słoweński parlament (skupszczina) znowelizował republikańską Konstytucję z 1974 r., wprowadzając do niej zasadę pluralizmu politycznego. 

Czynnikiem łączącym powstające partie i ruchy społeczne było ich podejście niepodległościowe – jedynym alternatywnym wobec tych radykalnych haseł wyjściem był postulat przekształcenia Socjalistycznej Federalnej Republiki Jugosławii w konfederację.

Siedem partii lansujących program demokratyczny i niepodległościowy przed planowanymi na kwiecień 1990 r. pierwszymi wolnymi wyborami do Skupsztiny stworzyło koalicję wyborczą pod nazwą „Demos”, co pozwoliło im odnieść sukces wyborczy i obsadzić większość miejsc w parlamencie.

W pierwszych wolnych wyborach koalicja „Demos” zdobyła 55 proc. głosów, co dało jej 127 na 240 mandatów. Liberalna Demokracja Słowenii osiągnęła 40 miejsc w parlamencie, natomiast Partia Przemian Demokratycznych 35 mandatów. Ostatnia partia, która miała swych przedstawicieli w parlamencie to Socjalistyczna Partia Słowenii – 12 mandatów. Po tym zwycięstwie koalicja utworzyła rząd z Lojze Peterle jako premierem.

Równolegle przeprowadzane wybory prezydenckie wygrał Milan Kucan, były komunista – wówczas już bezpartyjny - cieszący się poparciem Liberalnej Demokracji Słowenii.

W tym samym roku rządzące dotychczas ugrupowanie - Związek Komunistów Słowenii - przekształciło się w Partię Demokratycznej Odnowy.

Na fali rozliczania się z przeszłością powstała również Partia Liberalna przeciwną jakiejkolwiek współpracy z ekipą postkomunistyczną. Mimo że rolnicy stanowili jedynie 4 proc. społeczeństwa, dużym poparciem cieszyła się również konserwatywna chłopska Słoweńska Partia Ludowa z Marianem Podobnikiem na czele, zdobywając 18 proc. głosów w 1996 r.

Brak wyraźnego unormowania statusu partii politycznych w aktualnej, słoweńskiej Konstytucji, stanowi wyraźny regres w stosunku do wspomnianej już regulacji zawartej w Konstytucji socjalistycznej z 1974 r. Tym samym Słowenia jest jednym z niewielu, a może jedynym europejskim państwem postkomunistycznym, którego konstytucja nie zawiera przynajmniej ogólnych postanowień dotyczących funkcji partii, trybu ich zakładania itd.